Nekpijn na het slapen

Word je 's ochtends wakker met een stijve nek? Dan weet je hoe vervelend dat is. Draaien doet pijn, je hoofd voelt zwaar en soms trekt de pijn door tot in je schouders of je hoofd. Nekpijn na het slapen is een veelvoorkomende klacht. Het goede nieuws: in veel gevallen ligt de oorzaak bij je kussen, je matras of je slaaphouding. En dat zijn dingen die je kunt veranderen.

Waarom heb je nekpijn na het slapen?

Je nek bestaat uit zeven wervels met daartussen tussenwervelschijven, omgeven door spieren en banden. Overdag houden die spieren je hoofd rechtop. Dat klinkt niet bijzonder, maar je hoofd weegt zo'n 5 kilo. Dat is behoorlijk wat.

's Nachts moeten die nekspieren ontspannen en herstellen. Maar dat kan alleen als je hoofd en nek in een neutrale positie liggen. Neutraal betekent: in het verlengde van je wervelkolom, zonder dat je nek naar voren, achteren of opzij buigt.

Ligt je hoofd te hoog, te laag of in een vreemde hoek, dan staan je nekspieren de hele nacht onder spanning. Je slaapt er misschien nog wel doorheen, maar je wordt wakker met een nek die protesteert. De meest voorkomende oorzaken:

• Een kussen dat te hoog, te laag of te plat is voor jouw slaaphouding.
• Een matras dat niet genoeg inzinkt bij je schouders, waardoor je nek compenseert.
• Op je buik slapen met je hoofd gedraaid.
• Een tochtige slaapkamer waardoor je nekspieren verkrampen.
• Stress en spanning die je onbewust meeneemt naar bed.

Je kussen: de meest voorkomende oorzaak

Als je regelmatig wakker wordt met nekpijn, begin dan bij je kussen. In de meeste gevallen is het kussen de boosdoener. Toch besteden mensen bij het kopen van een nieuw bed veel aandacht aan het matras en de boxspring, maar pakken ze bij het kussen gewoon iets uit het schap. Zonde, want een goed hoofdkussen is net zo belangrijk als een goed matras.

Wat maakt een kussen goed of slecht?

Het gaat om één ding: je nek moet in een rechte lijn liggen met de rest van je wervelkolom. Niet te hoog, niet te laag. Welk kussen daarvoor nodig is, verschilt per persoon en per slaaphouding.

• Zijslapers hebben een dikker, steviger kussen nodig. De ruimte tussen je schouder en je hoofd is relatief groot als je op je zij ligt. Het kussen moet die ruimte opvullen zodat je nek niet naar beneden afbuigt.
• Rugslapers hebben een dunner kussen nodig. Een te dik kussen duwt je hoofd naar voren, waardoor je nek in een onnatuurlijke hoek komt te liggen.
• Buikslapers hebben het lastigst. Je hoofd ligt gedraaid, en vrijwel elk kussen maakt die hoek alleen maar groter. Gebruik een heel dun kussen of overweeg helemaal zonder kussen te slapen.

Welk type kussen bij nekklachten?

Er zijn verschillende typen kussens die speciaal ontworpen zijn voor nekondersteuning:

• Neksteunkussen (ergonomisch kussen). Heeft een verhoogde rand aan de onderkant die je nek ondersteunt, en een lager middenstuk waar je hoofd in rust. Werkt goed voor rug- en zijslapers met nekklachten.
• Traagschuim kussen. Past zich aan de vorm van je hoofd en nek aan. Neemt drukpunten weg en houdt je nek in een stabiele positie. Nadeel: kan warm aanvoelen.
• Latex kussen. Veerkrachtig en stevig. Houdt goed zijn vorm en geeft directe ondersteuning. Ventileert beter dan traagschuim.
• Verstelbaar kussen. Heeft losse vulling die je kunt toevoegen of weghalen. Zo stel je de hoogte precies in op jouw slaaphouding en matras.

Het belangrijkste advies: probeer een kussen uit in combinatie met je matras. Een kussen dat los in een winkel fijn voelt, kan op jouw matras totaal anders liggen. Bij Bosma Bedden kun je kussens proefliggen op het matras van je keuze.

Hoe je matras nekklachten kan veroorzaken

Je kussen krijgt vaak de schuld, maar soms ligt de oorzaak bij je matras. Dat werkt zo: als je matras te hard is, kan je schouder niet genoeg inzinken. Vooral als zijslaper is dat een probleem. Je schouder wordt omhoog geduwd, je nek buigt af, en je kussen kan dat verschil niet compenseren.

Andersom kan een te zacht matras ervoor zorgen dat je te diep wegzakt. Je lichaam komt scheef te liggen en je nek moet die scheefstand opvangen.

Nekklachten door je matras herken je vaak aan het volgende: je hebt al meerdere kussens geprobeerd, maar niets helpt. Als dat het geval is, laat dan ook je matras beoordelen. Vaak is het een combinatie van matras en kussen die niet op elkaar afgestemd is.

De beste slaaphouding bij nekpijn

Op je rug slapen

Dit is over het algemeen de gunstigste houding voor je nek. Je hoofd, nek en wervelkolom liggen in een natuurlijke positie. Gebruik een niet te dik kussen dat de lichte bolling van je nek ondersteunt zonder je hoofd naar voren te duwen.

Op je zij slapen

Ook een goede houding, mits je kussen hoog genoeg is om de ruimte tussen je schouder en hoofd op te vullen. Let erop dat je nek recht blijft. Veel zijslapers slapen op een kussen dat eigenlijk te laag is, waardoor hun nek naar beneden zakt. Dat merk je niet altijd 's nachts, maar wel 's ochtends.

Op je buik slapen

De lastigste houding bij nekpijn. Je hoofd ligt gedraaid, waardoor je nekwervels in een extreme positie staan. De hele nacht. Dat is vragen om klachten. Kun je niet anders dan op je buik slapen? Probeer dan een heel plat kussen te gebruiken. Nog beter: probeer geleidelijk om te schakelen naar zijslapen. Leg een kussen tegen je rug aan zodat je niet terugdraait.

7 tips om nekpijn na het slapen te voorkomen

1. Investeer in een goed kussen. Kies een hoofdkussen dat past bij je slaaphouding. Wissel niet te vaak van kussen: geef je nek 2 weken om te wennen.
2. Controleer de hoogte van je kussen. Lig je op je zij en buigt je nek naar beneden? Te laag. Wordt je hoofd omhoog geduwd? Te hoog. Je nek moet een rechte lijn vormen met je wervelkolom.
3. Vervang je kussen op tijd. Een kussen gaat 2 tot 3 jaar mee. Daarna verliest het zijn veerkracht en steun, ook al voelt het nog prima. Vouw je kussen dubbel: springt het niet vanzelf terug, dan is het op.
4. Let op je matras. Heeft je matras een goede schouderzone die laat inzinken? Vooral voor zijslapers is dit essentieel. Een matras met goede zonering voorkomt dat je nek moet compenseren.
5. Vermijd tocht. Een koud briesje op je nek terwijl je slaapt kan je spieren laten verkrampen. Slaap je met een open raam? Zorg dat de luchtstroom niet direct op je nek blaast.
6. Rek je nek voor het slapen. Een paar minuten zachte rekoefeningen voor je nek en schouders helpen om spanning los te laten. Draai je hoofd langzaam van links naar rechts, kantel je oor richting je schouder, en rol je schouders naar achteren. Rustig en zonder kracht.
7. Let op je houding overdag. Zit je de hele dag achter een beeldscherm met je hoofd naar voren? Dan begin je al met gespannen nekspieren aan je nacht. Zorg overdag voor een goede werkhouding en neem regelmatig pauze om te bewegen.

Wanneer naar de huisarts?

Nekpijn na het slapen is in de meeste gevallen onschuldig en verdwijnt in de loop van de dag. Maar soms is het verstandig om een arts te raadplegen:

• De pijn houdt langer dan twee weken aan, ook na het aanpassen van je kussen en matras.
• Je hebt tintelingen, gevoelloosheid of krachtsverlies in je armen of handen.
• De pijn straalt uit naar je armen of schouderbladen.
• Je hebt koorts bij de nekpijn.
• De pijn is ontstaan na een ongeluk of val.

In die gevallen kan er een andere oorzaak zijn, zoals een hernia in de nek of een beknelde zenuw. Je huisarts kan je verder onderzoeken en eventueel doorverwijzen.

Veelgestelde vragen

Hoe hoog moet mijn kussen zijn?

Dat hangt af van je slaaphouding en je matras. Een zijslaper heeft een kussen nodig van ongeveer 10 tot 15 cm hoog (de afstand tussen schouder en oor). Een rugslaper heeft genoeg aan 8 tot 10 cm. Een buikslaper zou het liefst een heel plat kussen van maximaal 5 cm gebruiken, of helemaal geen kussen. Let op: de hoogte hangt ook af van hoe ver je schouder inzinkt in je matras.

Is een neksteunkussen beter dan een gewoon kussen?

Voor mensen met nekklachten kan een ergonomisch neksteunkussen zeker helpen. De verhoogde nekrol ondersteunt de natuurlijke kromming van je nek. Maar het is niet voor iedereen prettig. Sommige mensen vinden de vaste vorm te dwingend. Proefliggen is de enige manier om erachter te komen of het bij jou werkt.

Kan een topper helpen bij nekpijn?

Een topper kan indirect helpen. Als je matras te hard is en je schouder niet laat inzinken, kan een zachtere topper dat deels compenseren. Maar het is een noodoplossing. Beter is om een matras te kiezen dat van zichzelf de juiste schouderzone heeft.

Hoe lang duurt het voor nekpijn weggaat met een nieuw kussen?

De meeste mensen merken binnen een paar dagen verbetering. Maar gun jezelf 2 weken om volledig te wennen. Je nekspieren moeten opnieuw leren ontspannen in de juiste positie. In het begin kan het zelfs even anders aanvoelen dan je gewend was. Dat is normaal.

Kan ik bij Bosma Bedden terecht voor advies over nekklachten?

Zeker. Onze slaapspecialisten kijken samen met je naar de combinatie van kussen, matras en slaaphouding. We laten je verschillende kussens proefliggen op het matras van je keuze, zodat je zelf voelt wat het beste werkt. Kom langs in onze showroom in Winschoten of maak een afspraak voor persoonlijk advies.

Beter slapen begint bij het juiste kussen en matras

Nekpijn na het slapen hoeft niet. In veel gevallen is de oplossing eenvoudiger dan je denkt: een kussen dat past bij je slaaphouding, een matras met de juiste schouderzone, en wat aanpassingen in je routine. Bij Bosma Bedden in Winschoten helpen we je graag om die combinatie te vinden. Loop gerust binnen in onze showroom aan de Transportbaan 28, of bekijk ons aanbod hoofdkussens en matrassen online.